Sức Khỏe
Vì sao trẻ loạn thị bẩm sinh dù không di truyền?
📅 5/2/2026👁️ 7 lượt xem⏱️ 6 phút đọc
Loạn thị bẩm sinh không chỉ do di truyền mà còn có thể liên quan nhiễm khuẩn trong thai kỳ, chấn thương khi sinh, sinh non hoặc nhẹ cân.
Loạn thị bẩm sinh xuất hiện từ khi trẻ mới sinh hoặc những năm đầu đời, có thể do cấu trúc khúc xạ của mắt như giác mạc hoặc thể thủy tinh phát triển chưa hoàn chỉnh hoặc bất thường. Khi đó, ánh sáng không hội tụ đúng trên võng mạc, khiến trẻ nhìn mờ, nhòe, méo mó ở cả khoảng cách gần và xa.
ThS.BS Phùng Văn Thạnh, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết nhiều người cho rằng loạn thị bẩm sinh chỉ xảy do di truyền. Tuy nhiên, thực tế không ít trẻ sinh ra đã bị loạn thị dù bố mẹ không có tiền sử bệnh về mắt.
Bác sĩ Thạnh giải thích di truyền không phải là nguyên nhân duy nhất gây loạn thị bẩm sinh. Các yếu tố trong thai kỳ và thời điểm sinh có thể làm rối loạn quá trình hình thành cấu trúc mắt, khiến trẻ loạn thị. Nếu thai phụ nhiễm khuẩn hoặc virus, mầm bệnh có thể ảnh hưởng đến cấu trúc mắt thai nhi, làm tăng nguy cơ bất thường khúc xạ, trong đó có loạn thị. Trẻ cũng có thể nhiễm khuẩn hoặc một số ít trường hợp chấn thương khi sinh, đặc biệt là tổn thương giác mạc, để lại di chứng ảnh hưởng thị lực về sau. Ở trẻ sinh non hoặc nhẹ cân, giác mạc và các cấu trúc khúc xạ chưa hoàn chỉnh nên nguy cơ
loạn thị bẩm sinh
cao hơn.
Theo bác sĩ Thạnh, loạn thị bẩm sinh không được kiểm soát có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thị giác của trẻ. Khi tình trạng này kéo dài, não bộ không tiếp nhận được hình ảnh rõ nét, làm tăng nguy cơ nhược thị, khiến thị lực suy giảm và rất khó phục hồi.
Tùy theo mức độ loạn thị và độ tuổi của trẻ, bác sĩ chỉ định phác đồ điều trị phù hợp. Phương pháp phổ biến nhất là đeo kính gọng với thấu kính trụ chuyên biệt nhằm điều chỉnh sai lệch khúc xạ, giúp cải thiện thị lực dù không thể thay đổi hoàn toàn cấu trúc giác mạc. Người bị loạn thị nặng hoặc đáp ứng kém với kính gọng có thể dùng kính tiếp xúc cứng để áp sát giác mạc và mang lại chất lượng thị lực tốt hơn.
Ortho-K là phương pháp không phẫu thuật, sử dụng kính áp tròng đeo ban đêm để định hình tạm thời giác mạc, giúp trẻ nhìn rõ vào ban ngày mà không cần kính. Bác sĩ chuyên khoa mắt có thể chỉ định chọn lọc phương pháp này cho trẻ lớn hơn, có mức độ loạn thị phù hợp và khả năng tuân thủ tốt.
Loạn thị
bẩm sinh có thể tồn tại âm thầm trong nhiều năm, thường khó nhận ra do trẻ nhỏ chưa biết diễn đạt rõ ràng những bất thường trong tầm nhìn. Phụ huynh có thể lưu ý các biểu hiện bất thường như trẻ thường xuyên ôm đầu, quấy khóc không rõ nguyên nhân, hay vấp ngã khi chạy nhảy, khó nhận diện đồ vật, dễ mỏi mắt, chảy nước mắt khi nhìn tập trung hoặc có thói quen nheo mắt, cúi sát khi quan sát. Các triệu chứng này không đặc hiệu cho loạn thị mà cũng có thể gặp ở trẻ bị
cận thị
hoặc viễn thị.
Khám mắt định kỳ ngay từ sớm đóng vai trò quan trọng, giúp can thiệp kịp thời, kiểm soát tốt tật khúc xạ và hạn chế nguy cơ nhược thị về lâu dài.
Ly Nguyễn
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nhãn khoa
tại đây
để bác sĩ giải đáp
ThS.BS Phùng Văn Thạnh, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết nhiều người cho rằng loạn thị bẩm sinh chỉ xảy do di truyền. Tuy nhiên, thực tế không ít trẻ sinh ra đã bị loạn thị dù bố mẹ không có tiền sử bệnh về mắt.
Bác sĩ Thạnh giải thích di truyền không phải là nguyên nhân duy nhất gây loạn thị bẩm sinh. Các yếu tố trong thai kỳ và thời điểm sinh có thể làm rối loạn quá trình hình thành cấu trúc mắt, khiến trẻ loạn thị. Nếu thai phụ nhiễm khuẩn hoặc virus, mầm bệnh có thể ảnh hưởng đến cấu trúc mắt thai nhi, làm tăng nguy cơ bất thường khúc xạ, trong đó có loạn thị. Trẻ cũng có thể nhiễm khuẩn hoặc một số ít trường hợp chấn thương khi sinh, đặc biệt là tổn thương giác mạc, để lại di chứng ảnh hưởng thị lực về sau. Ở trẻ sinh non hoặc nhẹ cân, giác mạc và các cấu trúc khúc xạ chưa hoàn chỉnh nên nguy cơ
loạn thị bẩm sinh
cao hơn.
Theo bác sĩ Thạnh, loạn thị bẩm sinh không được kiểm soát có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thị giác của trẻ. Khi tình trạng này kéo dài, não bộ không tiếp nhận được hình ảnh rõ nét, làm tăng nguy cơ nhược thị, khiến thị lực suy giảm và rất khó phục hồi.
Tùy theo mức độ loạn thị và độ tuổi của trẻ, bác sĩ chỉ định phác đồ điều trị phù hợp. Phương pháp phổ biến nhất là đeo kính gọng với thấu kính trụ chuyên biệt nhằm điều chỉnh sai lệch khúc xạ, giúp cải thiện thị lực dù không thể thay đổi hoàn toàn cấu trúc giác mạc. Người bị loạn thị nặng hoặc đáp ứng kém với kính gọng có thể dùng kính tiếp xúc cứng để áp sát giác mạc và mang lại chất lượng thị lực tốt hơn.
Ortho-K là phương pháp không phẫu thuật, sử dụng kính áp tròng đeo ban đêm để định hình tạm thời giác mạc, giúp trẻ nhìn rõ vào ban ngày mà không cần kính. Bác sĩ chuyên khoa mắt có thể chỉ định chọn lọc phương pháp này cho trẻ lớn hơn, có mức độ loạn thị phù hợp và khả năng tuân thủ tốt.
Loạn thị
bẩm sinh có thể tồn tại âm thầm trong nhiều năm, thường khó nhận ra do trẻ nhỏ chưa biết diễn đạt rõ ràng những bất thường trong tầm nhìn. Phụ huynh có thể lưu ý các biểu hiện bất thường như trẻ thường xuyên ôm đầu, quấy khóc không rõ nguyên nhân, hay vấp ngã khi chạy nhảy, khó nhận diện đồ vật, dễ mỏi mắt, chảy nước mắt khi nhìn tập trung hoặc có thói quen nheo mắt, cúi sát khi quan sát. Các triệu chứng này không đặc hiệu cho loạn thị mà cũng có thể gặp ở trẻ bị
cận thị
hoặc viễn thị.
Khám mắt định kỳ ngay từ sớm đóng vai trò quan trọng, giúp can thiệp kịp thời, kiểm soát tốt tật khúc xạ và hạn chế nguy cơ nhược thị về lâu dài.
Ly Nguyễn
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nhãn khoa
tại đây
để bác sĩ giải đáp
