Bé nhà tôi 2 tuần tuổi, khó bú mẹ, hay sặc. Có phải bé bị dính thắng lưỡi không, có tự hết hay phải điều trị? (Mỹ Hà, TP HCM)
Trả lời:
Dây thắng lưỡi là phần niêm mạc mỏng nối mặt dưới lưỡi với sàn miệng. Ở một số trẻ, dây thắng lưỡi ngắn hoặc bám thấp gây khó khăn khi trẻ cử động lưỡi. Dính thắng lưỡi được chia thành 4 mức độ. Trẻ bị dính thắng lưỡi độ một hoặc hai, chưa phải cắt thắng lưỡi vì chưa ảnh hưởng đến việc bú, ăn uống. Phụ huynh chỉ cần theo dõi, đưa trẻ đi khám định kỳ. Khi trẻ lớn lên khoảng 2-3 tuổi, lưỡi dài hơn, dây thắng mỏng và giãn ra, khi đó mức độ dính giảm.
Trẻ dính thắng lưỡi mức độ 3 hoặc 4 thường được chỉ định cắt thắng lưỡi. Ở mức độ 3, dây thắng lưỡi dưới 7 mm khiến lưỡi di chuyển hạn chế, trẻ không thể thè lưỡi ra ngoài, sang hai bên hay nâng đầu lưỡi, dẫn đến bú mẹ khó, hay sặc, chậm tăng cân.
Mức độ 4 là nặng nhất, dây thắng lưỡi dưới 3 mm, lưỡi gần như sát sàn miệng, trẻ hầu như không cử động được lưỡi và bú mẹ gặp nhiều khó khăn. Trẻ cần được can thiệp sớm để bú mẹ tốt, bảo đảm cân nặng, phát triển ngôn ngữ bình thường và giảm nguy cơ nói ngọng khi lớn.
Trường hợp con của bạn 2 tuần tuổi, có thể nhận thấy khi bé bú mẹ khó, hay rời ngực của mẹ, không hút đủ sữa, bú hay sặc hoặc ọc sữa. Ở người mẹ, dấu hiệu thường gặp như nhũ hoa đỏ, nứt, đau thậm chí chảy máu.
ThS.BS.CKI Tôn Thị Anh Tú (trái) cắt thắng lưỡi cho một bệnh nhi. Ảnh:
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Dính thắng lưỡi ảnh hưởng đến trẻ khi bú, tác động đến sự phát triển ngôn ngữ khi trẻ lớn hơn khoảng 18-24 tháng. Trẻ bị dây thắng lưỡi ngắn dễ gặp khó khăn khi phát âm, nói ngọng một số âm như l, t, d, n, r hoặc các âm s, th. Can thiệp sớm giúp trẻ phát triển ngôn ngữ bình thường, giảm nguy cơ nói ngọng khi lớn lên.
Bác sĩ sẽ can thiệp khi dây thắng lưỡi gây hạn chế cử động của lưỡi khiến bé bú kém, sụt cân, khóc liên tục. Ở mẹ có
đau nhũ hoa
khi cho con bú, sữa mẹ giảm, ảnh hưởng việc nuôi con bằng sữa mẹ. Phẫu thuật giúp lưỡi bé cử động dễ dàng, linh hoạt.
Với trẻ có chỉ định cắt thắng lưỡi, bác sĩ sử dụng dao điện đơn cực để cắt, cầm máu ngay tại chỗ, hạn chế tổn thương mô lành. Toàn bộ thủ thuật chỉ khoảng 10 phút, trẻ có thể bú mẹ trở lại sau 15-30 phút. Phương pháp này được thực hiện nhanh chóng, ít chảy máu, vết thương mau lành, hạn chế nhiễm trùng, nguy cơ dính lại hay hình thành sẹo. Bạn nên đưa bé đến khám để bác sĩ đánh giá mức độ dính thắng lưỡi và tư vấn phù hợp.
ThS.BS.CKI Tôn Thị Anh Tú
Khoa Ngoại Nhi
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM
Độc giả gửi câu hỏi về nhi sơ sinh
tại đây
để bác sĩ giải đáp
Dây thắng lưỡi là phần niêm mạc mỏng nối mặt dưới lưỡi với sàn miệng. Ở một số trẻ, dây thắng lưỡi ngắn hoặc bám thấp gây khó khăn khi trẻ cử động lưỡi. Dính thắng lưỡi được chia thành 4 mức độ. Trẻ bị dính thắng lưỡi độ một hoặc hai, chưa phải cắt thắng lưỡi vì chưa ảnh hưởng đến việc bú, ăn uống. Phụ huynh chỉ cần theo dõi, đưa trẻ đi khám định kỳ. Khi trẻ lớn lên khoảng 2-3 tuổi, lưỡi dài hơn, dây thắng mỏng và giãn ra, khi đó mức độ dính giảm.
Trẻ dính thắng lưỡi mức độ 3 hoặc 4 thường được chỉ định cắt thắng lưỡi. Ở mức độ 3, dây thắng lưỡi dưới 7 mm khiến lưỡi di chuyển hạn chế, trẻ không thể thè lưỡi ra ngoài, sang hai bên hay nâng đầu lưỡi, dẫn đến bú mẹ khó, hay sặc, chậm tăng cân.
Mức độ 4 là nặng nhất, dây thắng lưỡi dưới 3 mm, lưỡi gần như sát sàn miệng, trẻ hầu như không cử động được lưỡi và bú mẹ gặp nhiều khó khăn. Trẻ cần được can thiệp sớm để bú mẹ tốt, bảo đảm cân nặng, phát triển ngôn ngữ bình thường và giảm nguy cơ nói ngọng khi lớn.
Trường hợp con của bạn 2 tuần tuổi, có thể nhận thấy khi bé bú mẹ khó, hay rời ngực của mẹ, không hút đủ sữa, bú hay sặc hoặc ọc sữa. Ở người mẹ, dấu hiệu thường gặp như nhũ hoa đỏ, nứt, đau thậm chí chảy máu.
ThS.BS.CKI Tôn Thị Anh Tú (trái) cắt thắng lưỡi cho một bệnh nhi. Ảnh:
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Dính thắng lưỡi ảnh hưởng đến trẻ khi bú, tác động đến sự phát triển ngôn ngữ khi trẻ lớn hơn khoảng 18-24 tháng. Trẻ bị dây thắng lưỡi ngắn dễ gặp khó khăn khi phát âm, nói ngọng một số âm như l, t, d, n, r hoặc các âm s, th. Can thiệp sớm giúp trẻ phát triển ngôn ngữ bình thường, giảm nguy cơ nói ngọng khi lớn lên.
Bác sĩ sẽ can thiệp khi dây thắng lưỡi gây hạn chế cử động của lưỡi khiến bé bú kém, sụt cân, khóc liên tục. Ở mẹ có
đau nhũ hoa
khi cho con bú, sữa mẹ giảm, ảnh hưởng việc nuôi con bằng sữa mẹ. Phẫu thuật giúp lưỡi bé cử động dễ dàng, linh hoạt.
Với trẻ có chỉ định cắt thắng lưỡi, bác sĩ sử dụng dao điện đơn cực để cắt, cầm máu ngay tại chỗ, hạn chế tổn thương mô lành. Toàn bộ thủ thuật chỉ khoảng 10 phút, trẻ có thể bú mẹ trở lại sau 15-30 phút. Phương pháp này được thực hiện nhanh chóng, ít chảy máu, vết thương mau lành, hạn chế nhiễm trùng, nguy cơ dính lại hay hình thành sẹo. Bạn nên đưa bé đến khám để bác sĩ đánh giá mức độ dính thắng lưỡi và tư vấn phù hợp.
ThS.BS.CKI Tôn Thị Anh Tú
Khoa Ngoại Nhi
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM
Độc giả gửi câu hỏi về nhi sơ sinh
tại đây
để bác sĩ giải đáp
