Bột ngọt là chất phụ gia thực phẩm giúp tăng hương vị cho món ăn, giảm lượng muối tiêu thụ song nạp quá nhiều có thể gây ra một số tác dụng phụ.
Monosodium glutamate (MSG), thường gọi là bột ngọt hoặc mì chính, là chất tăng hương vị được sử dụng phổ biến trong chế biến thực phẩm. Đây là một chất có nguồn gốc từ axit L-glutamic - loại axit amin không thiết yếu, cơ thể có thể tự tổng hợp và cũng có mặt tự nhiên trong nhiều loại thực phẩm.
MSG có dạng tinh thể màu trắng, không mùi, dễ tan trong nước. Khi hòa tan, chất này tách thành natri và glutamate tự do. MSG tạo ra vị umami - một trong năm vị cơ bản (ngọt, chua, mặn và đắng). Vị umami mang đặc trưng đậm đà giống thịt, thường xuất hiện trong các thực phẩm giàu protein.
Hiện, các tổ chức như JECFA (Ủy ban các Chuyên gia về Phụ gia Thực phẩm thuộc Tổ chức Lương thực Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc và Tổ chức Y tế Thế giới), EC/SCF (Ủy ban Khoa học về Thực phẩm của Cộng đồng chung châu Âu), Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) xác nhận rằng mì chính là gia vị có thể sử dụng hàng ngày.
Lợi ích
Lượng tiêu thụ hàng ngày chấp nhận được (ADI) là khoảng 30 mg/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Khi dùng ở mức hợp lý, MSG có thể mang lại một số lợi ích cho sức khỏe.
Giảm lượng natri nạp vào
Ăn quá nhiều natri có thể làm tăng nguy cơ
cao huyết áp
,
bệnh thận
và bệnh tim mạch. MSG có chứa natri nhưng ít hơn muối ăn. Lượng natri trong MSG chỉ khoảng 1/3 so với muối. Vì vậy, sử dụng MSG có thể giúp món ăn đậm đà hơn trong khi giảm lượng muối tiêu thụ.
Tăng cảm giác no
Ăn bột ngọt có thể tăng cảm giác no và giúp giảm lượng calo tiêu thụ trong bữa ăn tiếp theo. Chất này cũng có thể làm giảm cảm giác thèm các món mặn. Tuy nhiên, tác động của MSG còn phụ thuộc vào loại thực phẩm mà nó được sử dụng, ví dụ như thực phẩm giàu protein, giàu carbohydrate hay thực phẩm ít calo.
Tác động tiềm ẩn
Mức tiêu thụ MSG ở mỗi người khác nhau, nhưng khi dùng quá nhiều có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe. Các tác dụng phụ thường xuất hiện khi lượng tiêu thụ vượt 30 mg/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Ở một số người có thể gặp hội chứng phức hợp MSG với các triệu chứng tạm thời như đau đầu, đỏ bừng mặt, chóng mặt hoặc tê bì.
Một số lưu ý
Dùng với lượng nhỏ:
MSG có thể làm tăng hương vị món ăn, nhưng chỉ cần một lượng nhỏ đã đủ.
Không nên dùng quá thường xuyên:
Tác động của MSG đối với cảm giác thèm ăn và lượng calo tiêu thụ ở mỗi người khác nhau. Một số người có thể cảm thấy ăn ngon miệng hơn khi thêm MSG, nhưng cũng có người ăn nhiều hơn bình thường.
Dùng trong các món ăn lành mạnh:
MSG có thể được thêm vào các món giàu dinh dưỡng như rau xào, súp, nước dùng hoặc thịt nạc.
Tránh thêm vào món đã mặn:
MSG cũng chứa natri, vì vậy không nên thêm vào các món ăn đã có nhiều muối.
Đọc kỹ nhãn thực phẩm:
MSG có tự nhiên trong nhiều thực phẩm giàu protein như
thịt gà
, cá, tôm, cua, phô mai và một số loại rau như
cà chua
,
hành tây
,
bắp cải
, đậu Hà Lan,
rau bina
, nấm, bông cải xanh. Ngoài ra, chất này còn được thêm vào trong nhiều sản phẩm chế biến như thịt nguội và xúc xích, súp đóng hộp, mì ăn liền, nước tương... Trên nhãn thực phẩm, MSG có thể được ghi là monosodium glutamate, MS hoặc E621.
Bảo Bảo
(Theo
Health, Healthline
)
MSG có dạng tinh thể màu trắng, không mùi, dễ tan trong nước. Khi hòa tan, chất này tách thành natri và glutamate tự do. MSG tạo ra vị umami - một trong năm vị cơ bản (ngọt, chua, mặn và đắng). Vị umami mang đặc trưng đậm đà giống thịt, thường xuất hiện trong các thực phẩm giàu protein.
Hiện, các tổ chức như JECFA (Ủy ban các Chuyên gia về Phụ gia Thực phẩm thuộc Tổ chức Lương thực Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc và Tổ chức Y tế Thế giới), EC/SCF (Ủy ban Khoa học về Thực phẩm của Cộng đồng chung châu Âu), Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) xác nhận rằng mì chính là gia vị có thể sử dụng hàng ngày.
Lợi ích
Lượng tiêu thụ hàng ngày chấp nhận được (ADI) là khoảng 30 mg/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Khi dùng ở mức hợp lý, MSG có thể mang lại một số lợi ích cho sức khỏe.
Giảm lượng natri nạp vào
Ăn quá nhiều natri có thể làm tăng nguy cơ
cao huyết áp
,
bệnh thận
và bệnh tim mạch. MSG có chứa natri nhưng ít hơn muối ăn. Lượng natri trong MSG chỉ khoảng 1/3 so với muối. Vì vậy, sử dụng MSG có thể giúp món ăn đậm đà hơn trong khi giảm lượng muối tiêu thụ.
Tăng cảm giác no
Ăn bột ngọt có thể tăng cảm giác no và giúp giảm lượng calo tiêu thụ trong bữa ăn tiếp theo. Chất này cũng có thể làm giảm cảm giác thèm các món mặn. Tuy nhiên, tác động của MSG còn phụ thuộc vào loại thực phẩm mà nó được sử dụng, ví dụ như thực phẩm giàu protein, giàu carbohydrate hay thực phẩm ít calo.
Tác động tiềm ẩn
Mức tiêu thụ MSG ở mỗi người khác nhau, nhưng khi dùng quá nhiều có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe. Các tác dụng phụ thường xuất hiện khi lượng tiêu thụ vượt 30 mg/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Ở một số người có thể gặp hội chứng phức hợp MSG với các triệu chứng tạm thời như đau đầu, đỏ bừng mặt, chóng mặt hoặc tê bì.
Một số lưu ý
Dùng với lượng nhỏ:
MSG có thể làm tăng hương vị món ăn, nhưng chỉ cần một lượng nhỏ đã đủ.
Không nên dùng quá thường xuyên:
Tác động của MSG đối với cảm giác thèm ăn và lượng calo tiêu thụ ở mỗi người khác nhau. Một số người có thể cảm thấy ăn ngon miệng hơn khi thêm MSG, nhưng cũng có người ăn nhiều hơn bình thường.
Dùng trong các món ăn lành mạnh:
MSG có thể được thêm vào các món giàu dinh dưỡng như rau xào, súp, nước dùng hoặc thịt nạc.
Tránh thêm vào món đã mặn:
MSG cũng chứa natri, vì vậy không nên thêm vào các món ăn đã có nhiều muối.
Đọc kỹ nhãn thực phẩm:
MSG có tự nhiên trong nhiều thực phẩm giàu protein như
thịt gà
, cá, tôm, cua, phô mai và một số loại rau như
cà chua
,
hành tây
,
bắp cải
, đậu Hà Lan,
rau bina
, nấm, bông cải xanh. Ngoài ra, chất này còn được thêm vào trong nhiều sản phẩm chế biến như thịt nguội và xúc xích, súp đóng hộp, mì ăn liền, nước tương... Trên nhãn thực phẩm, MSG có thể được ghi là monosodium glutamate, MS hoặc E621.
Bảo Bảo
(Theo
Health, Healthline
)
